۱۰ اردیبهشت روزی افتخارآمیز در تاریخ ایرانیان است. در ۲۲ تیرماه ۱۳۸۴، هیئت دولت مصوبه ای را تأیید کرد که به موجب آن دهم اردیبهشت هرسال ، “روز ملی خلیج فارس” نام گرفت .
خلیج تا ابد فارس، سومین خلیج بزرگ جهان است که به خاطر موقعیت جغرافیایی خود در طول تاریخ همواره نامش بر سر زبانها بوده است و مردم تمام جهان آن را با نام خلیج فارس یا دریای پارس می شناسند. قدیمی ترین اسناد موجود درباره خلیج فارس به کتاب های باقیمانده از یونان باستان بر می گردد.
خلیج فارس، به عنوان بخش جدایی ناپذیر هویت تاریخی و منافع ملی ایران، نقش محوری در تعاملات علمی، تمدنی و اقتصادی منطقه ایفا می کند. لذا بزرگداشت این روز، فرصتی است برای بازاندیشی در ضرورت حفاظت از میراث طبیعی و تاریخی این گنجینه آبی و تقویت گفتمان علمی در حوزه های مرتبط علمی است.
لذا با توجه به آنکه حفظ این میراث عظیم فرهنگی بخشی برعهده پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری کشور است؛ امسال همزمان با این روز برنامه علمی و فرهنگی در تاریخ ۱۴ لغایت ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ در سالن خلیج فارس پژوهشگاه برگزار گردید.
جناب آقای دکتر تولایی رئیس مرکز پژوهشی ژنتیک کوثر و رئیس انجمن ایمنی زیستی کشور در حوزه " تبارشناسی ژنتیکی جمعیتهای انسانی در حوزه خلیج فارس با تأکید بر تداوم ژنتیکی فلات ایران " ایراد سخنرانی نمودند.
دکتر تولایی فلات ایران و حوزه خلیج فارس بهعنوان یکی از مهمترین کریدورهای زیستی و مهاجرتی در تاریخ بشر، نقش کلیدی در شکلگیری ساختار ژنتیکی جمعیتهای انسانی ایفا کردهاند. پژوهشهای ژنتیک جمعیتی، با استفاده از دادههای ژنومی مدرن و باستانی، نشان میدهند که علیرغم وقوع مهاجرتهای متعدد در طول هزاران سال، بخش عمدهای از جمعیتهای ایرانی در قالب ساختاری مشترک موسوم به «خوشه مرکزی ایران» از تداوم ژنتیکی قابلتوجهی برخوردار بودهاند. در مقابل، مناطق جنوبی ایران، بهویژه سواحل خلیج فارس، به دلیل تعاملات گسترده دریایی و تاریخی، دارای تنوع ژنتیکی بیشتری هستند.
تنگه هرمز بعنوان مسیر کلیدی اتصال ایران با شرق آفریقا، عربستان و جنوب آسیا، با فراهم سازی مسیر مهاجرت اولیه، حرکت در امتداد سواحل، ورود به داخل فلات ایران و گسترش به مناطق مرکزی ایران، سبب تسهیل تعاملات جمعیتی و شکل گیری شبکه های تجاری شده است.
تداوم ژنتیکی مشترک ایرانیان در دستکم پنج هزار سال اخیر حفظ شده است. ساختار ژنتیکی این ناحیه حاصل ترکیب «تداوم بومی» و «تعاملات بینقارهای» است میتواند مبنای مطالعات آینده در حوزههای ژنتیک پزشکی، انسانشناسی و باستانشناسی قرار گیرد.
نویسنده خبر: پرستو عرفان منش
|